Addison hastalığı belirtileri yavaş yavaş gelişebilir veya aniden ortaya çıkabilir. Yorgunluk, kas güçsüzlüğü, iştah kaybı, ciltte koyu pigmente lekeler, hipotansiyon ve vücutta elektrolit dengesizliği yaygın belirtilerdir. Hastalığın ortaya çıkması, belirtilerinin şiddeti ve süresi hastalığın türüne ve kişisel faktörlere bağlı olarak değişebilir.
Elektrolit dengesizliği, Addison hastalığının en yaygın belirtilerinden biridir. Bu durumda kan sodyum seviyesi düşebilir, potasyum seviyesi ise yükselebilir. Bu durum yaşamı tehdit edici hale gelebilir ve acil tedavi gerektirebilir. Ayrıca hastalığın diğer belirtilerinden bazıları, kas güçsüzlüğü ve yorgunluk da hastalık ilerledikçe artabilir.
Ciltte koyu pigmente lekeler, çoğunlukla el, dirsek ve diz içi gibi bölgelerde görülebilir. Bu lekeler, vücutta kortizol seviyesindeki düşüş ile ilişkilidir. Ayrıca, hastalık nedeniyle vücudun ürettiği kortizol miktarı azaldığından, hastalarda stresli durumlarla başa çıkmakta zorlanabilirler.
Belirtileri
Addison hastalığı, adrenal bezlerin yetersiz çalışması sonucu ortaya çıkan bir hormonal bozukluktur. Hastalığın belirtileri kişiden kişiye değişebilse de, yorgunluk, kas güçsüzlüğü, iştah kaybı, ciltte koyu pigmente lekeler, hipotansiyon ve vücutta elektrolit dengesizliği yaygın görülen belirtiler arasındadır. Belirtiler yavaş yavaş gelişebildiği gibi, aniden de ortaya çıkabilir.
Tedavisi
Tedavinin temel amacı adrenal bezlerin yeterli miktarda kortizol ve aldosteron hormonları üretmesini sağlamaktır. İlaç tedavisi, adrenal hormon eksikliğini telafi etmek için kortizol ve aldosteron hormonlarının sentetik versiyonlarının verilmesiyle gerçekleştirilir. Bu ilaçları almak, adrenal bezlerin ihtiyacı olan hormonları yerine getirmek için hayati önem taşır. Tedavinin süresi hastanın durumuna ve hastalığın şiddetine göre değişebilir.
Bununla birlikte, hastalar ayrıca özel diyetlerle de tedavi edilebilirler. Tuzlu gıdalar, aldosteron eksikliğini telafi etmek için kullanılır. Bu nedenle, hastalara tuz alımını artıran özel bir diyet önerilebilir. Hastaların bu diyeti uygularken mutlaka doktorlarına danışmaları önemlidir.
Üstelik ilaç ve diyet tedavisi ile birlikte, hastaların stres, enfeksiyon, travma gibi adrenal krize neden olan durumları önlemesi de gerekmektedir. Adrenal kriz durumunda acil tıbbi müdahale gerekebilir. Bu nedenle, hastaların adrenal kriz belirtileri hakkında bilgi sahibi olmaları ve acil durumlarda ne yapmaları gerektiğini bilmeleri önemlidir.
İlaç tedavisi
İlaç tedavisi, Addison hastalığı için yeterli hormonları üretmeyen adrenal bezlerin fonksiyonunu telafi etmek için kullanılır. Bu hormonların yapay versiyonları olan kortizol ve aldosteron, hastalara verilir. Bu ilaçlar, adrenal bezlerin yetersiz çalışması nedeniyle ortaya çıkan belirtileri azaltmaya yardımcı olur. Kortizol, vücuttaki stres durumlarında artan glukoz seviyelerini düzenlerken, aldosteron ise elektrolit dengesini ayarlamaya yardımcı olur. Dozaj genellikle hastanın belirtilerine ve durumuna göre ayarlanır. Hastalar genellikle ömür boyu ilaç kullanımına devam ederler. Bazı hastalar, doktorun önerdiği özel diyetler de uygulayabilir.
Diyet tedavisi
Addison hastalığı tedavisinde, ilaç tedavisi yanı sıra diyet tedavisi de oldukça önemlidir. Bir doktor, hastanın tuzlu gıda tüketimini belirleyerek, vücudun eksik aldosteron hormonunu telafi etmek için gerekli olan tuz miktarını hesaplar. Bazı hastalarda, aldosteron seviyesini arttırmak için tuz tabletleri verilebilir. İyi bir diyet planı ile hastaların elektrolit dengesi kontrol altında tutulur ve potasyum ve sodyum seviyeleri dengeye sokulur. Hastaların yeterli miktarda su içmeleri de son derece önemlidir. Diyetisyenler veya doktorlar, hastaların ihtiyaçlarına göre özel diyetler oluşturarak, sağlıklı beslenmelerine yardımcı olabilirler.
Nedenleri
Addison hastalığı, adrenal bezlerin yetersiz çalışmasına neden olan nadir bir hormonal bozukluktur. Hastalığın nedenleri arasında otoimmün bozukluklar veya enfeksiyonlar vardır. Ayrıca adrenal bezlerde meydana gelen hasar veya hastalık da Addison hastalığının nedenleri arasındadır. Bununla birlikte, hastalık nadir durumlarda genetik olarak da aktarılabilmektedir. Addison hastalığının nedenleri hakkında daha kapsamlı bilgi edinmek için bir doktora danışmak önemlidir.